خیلیها هنوز فکر میکنند روشن بودن VPN یکی از سریعترین راهها برای خالی کردن باتری گوشی است. این تصور هم بیدلیل بهوجود نیامده: کافی است وارد بخش مصرف باتری اندروید یا آیفون شوید تا گاهی نام اپلیکیشن VPN را در صدر فهرست ببینید. اما یک آزمایش مستقل تازه نشان میدهد این برداشت میتواند تا حد زیادی گمراهکننده باشد.
در گزارشی که West Coast Labs درباره NordVPN منتشر کرده، مصرف واقعی انرژی روی چند دستگاه اندرویدی و iOS اندازهگیری شده است. نتیجه اصلی ساده است: VPN در استفاده روزمره معمولاً آنقدرها که صفحه باتری گوشی نشان میدهد پرمصرف نیست. هرچند تمرکز آزمایش روی NordVPN بوده، منطق فنی گزارش میتواند درباره بسیاری از VPNهای مدرن با پروتکلها و معماری مشابه هم قابل توجه باشد.
آزمایش چگونه انجام شد؟
برای اینکه نتیجه فقط به آمار داخلی گوشی محدود نشود، West Coast Labs دستگاهها را مستقیماً به تجهیزات اندازهگیری متصل کرد تا مقدار واقعی برق خروجی از باتری سنجیده شود. در این آزمایش چند دستگاه شناختهشده بررسی شدند؛ از جمله Galaxy S24، Galaxy S25 Ultra، Pixel 9، iPhone 15، iPhone 16 و جدیدترین iPad.
در سناریوی پخش یکساعته، مصرفی که به NordVPN نسبت داده شد حدود ۱.۶ تا ۲.۱ درصد باتری بود. این عدد با تصوری که از «باتریخور بودن VPN» داریم فاصله زیادی دارد. نکته جالبتر این است که در همان شرایط، صفحه آمار باتری گوشی میتوانست سهم بسیار بزرگتری را به VPN نسبت دهد؛ حتی در گزارش به نمونههایی اشاره شده که گوشی حدود ۴۹ درصد مصرف را گردن NordVPN انداخته است.
چرا گوشی VPN را مقصر نشان میدهد؟
دلیل اصلی به روش حسابداری سیستمعامل برمیگردد. وقتی VPN فعال است، تقریباً تمام ترافیک اینترنتی شما از مسیر اپلیکیشن VPN عبور میکند. بنابراین اگر در حال استریم ویدئو، وبگردی یا استفاده از چند اپ آنلاین باشید، گوشی ممکن است بخش بزرگی از انرژی مصرفشده برای این فعالیتها را به همان اپ VPN نسبت دهد.
در واقع VPN بیشتر شبیه تونل یا پیامرسان داده عمل میکند؛ خودش همه انرژی مصرفشده توسط نمایشگر، مودم، پردازنده، اپ استریم یا مرورگر را ایجاد نمیکند. اما چون ترافیک از آن عبور میکند، آمار داخلی گوشی نمیتواند همیشه مرز دقیقی بین «مصرف واقعی VPN» و «مصرف فعالیتهای اینترنتی کاربر» بکشد. نتیجه این میشود که VPN روی نمودار باتری بدنامتر از چیزی به نظر میرسد که واقعاً هست.
در استفاده یک روز کامل چه اتفاقی افتاد؟
آزمایشگاه برای نزدیکتر شدن به استفاده واقعی، یک سناریوی ۲۴ ساعته هم اجرا کرد؛ ترکیبی از خواب، رفتوآمد، کار و استفاده خانگی. در این مدل، گوشی یک بار با VPN روشن و یک بار بدون VPN آزمایش شد. نتیجه نشان داد پس از یک روز استفاده معمول، روشن بودن NordVPN فقط حدود ۱.۴ درصد مصرف بیشتر روی اندروید و حدود ۱.۸ درصد مصرف بیشتر روی iOS ایجاد کرده است.
این تفاوت در عمل آنقدر کوچک است که بیشتر کاربران احتمالاً آن را در استفاده روزمره حس نمیکنند. به بیان ساده، اگر همیشه برای صرفهجویی در باتری VPN را خاموش میکنید، احتمالاً سود بزرگی بهدست نمیآورید؛ اما ممکن است درست در زمانی که به اتصال امن نیاز دارید، مثل وایفای عمومی، فراموش کنید دوباره آن را فعال کنید.
آیا این یعنی هر VPN همیشه بیهزینه است؟
نه کاملاً. کیفیت اپلیکیشن، پروتکل مورد استفاده، وضعیت شبکه، شدت استفاده از اینترنت و حتی سلامت باتری دستگاه میتواند روی نتیجه اثر بگذارد. همچنین این گزارش مشخصاً NordVPN را بررسی کرده و نباید آن را تضمینی برای همه سرویسهای ناشناخته یا ضعیف دانست. با این حال پیام مهم آزمایش این است که آمار باتری گوشی را باید با احتیاط تفسیر کرد.
اگر VPN شما از سرویس معتبر، پروتکلهای بهینه و اتصال پایدار استفاده میکند، احتمالاً روشن نگه داشتن آن در طول روز ضربه بزرگی به شارژدهی نمیزند. در مقابل، خاموش و روشن کردن مداوم VPN میتواند از نظر امنیتی دردسرساز شود؛ مخصوصاً اگر زیاد بین شبکههای عمومی، محل کار، هتل یا فرودگاه جابهجا میشوید.
جمعبندی
افسانه «VPN باتری گوشی را میکشد» بیشتر از آنکه به مصرف واقعی انرژی مربوط باشد، از شیوه نمایش آمار توسط سیستمعاملها میآید. چون همه ترافیک اینترنتی از تونل VPN عبور میکند، گوشی بخشی از مصرف فعالیتهای آنلاین را به VPN نسبت میدهد و همین موضوع تصویر اغراقآمیزی میسازد.
برای کاربران عادی، نتیجه عملی این است: اگر از یک VPN معتبر استفاده میکنید و دغدغه حریم خصوصی یا امنیت دارید، لازم نیست فقط به خاطر ترس از مصرف باتری، آن را مدام خاموش کنید. بهتر است بهجای اعتماد کورکورانه به درصدهای صفحه باتری، عملکرد واقعی گوشی خود را در چند روز استفاده معمول بررسی کنید.
منبع: این مطلب یک بومیسازی و بازنویسی تحریریهای بر اساس مقالهای از MakeUseOf است: مشاهده مقاله اصلی.