چند روز پیش در یکی از فروشگاههای بستبای قدم میزدم و قیمت هارددیسکها، بهویژه مدلهای داخلی، را بررسی میکردم. بارها خوانده بودم که قیمت تجهیزات ذخیرهسازی سر به فلک کشیده است، اما نمیدانستم اوضاع تا این اندازه وخیم شده؛ واقعاً بد است.
اگر بهتازگی برای خرید هارددیسک به بازار رفتهاید و سردرگم برگشتهاید، خیالاتی نشدهاید. قیمتگذاری هارددیسکها دیگر از هیچ الگوی پیشبینیپذیری برای خریداران عادی پیروی نمیکند؛ بهویژه اگر در پی خرید درایو برای ذخیرهساز متصل به شبکه باشید، این آشفتگی ممکن است همانقدر که شما را به قیمتی نامناسب میکشاند، به انتخاب درایوی اشتباه نیز منجر شود.
چرا قیمت هارددیسکها اینهمه آشفته است؟
مراکز دادهٔ هوش مصنوعی ذخایر جهان را میبلعند
خلاصه اینکه مراکز دادهٔ هوش مصنوعی، که روزبهروز جنجالیتر میشوند، بخش عمدهٔ عرضهٔ هارددیسک در جهان را پیشخرید کردهاند و خریداران عادی اکنون بر سر موجودی باقیمانده رقابت میکنند.
بر پایهٔ گزارشی از تکفیول و دادههای چندین پایشگر صنعتی، قیمت هارددیسک از سپتامبر ۲۰۲۵ تاکنون حدود ۴۶% تا ۵۰% افزایش یافته است؛ زیرا گردانندگان مراکز داده، درایوهای پرظرفیت را با قراردادهای بلندمدت برای خود رزرو میکنند. وسترن دیجیتال میگوید تمام ظرفیت هارددیسکهای نیرلاین خود را تا پایان سال تقویمی ۲۰۲۶ فروخته و برخی قراردادهای تأمین این شرکت تا سالهای ۲۰۲۷ و ۲۰۲۸ ادامه دارند. در همین حال، انتظار نمیرود سیگیت تا نیمهٔ نخست ۲۰۲۷ سفارش تازهای برای درایوهای سازمانی خود بپذیرد.
هیچیک از این موارد نوسانی موقتی نیست. تحلیلگرانی که در چندین گزارش از این دست از آنها نقل شده، انتظار ندارند قیمتها پیش از اواخر ۲۰۲۷ به حالت عادی بازگردد؛ بنابراین توصیهٔ قدیمیِ «چند ماه صبر کنید تا ارزان شود» فعلاً کاربردی ندارد.
برای شما بهعنوان خریدار، معنایش این است که قیمت یک درایو یکسان ممکن است از هفتهای به هفتهٔ دیگر، از آگهیای به آگهی دیگر و حتی میان فروشندگان حاضر در یک صفحهٔ آمازون، دهها دلار تفاوت کند. هیچ قیمت منفردی را که میبینید «قیمت واقعی» نپندارید؛ آن را تنها تصویری لحظهای از بازار بدانید.
درایوهای NAS در برابر درایوهای سازمانی؛ کدامیک بهازای هر ترابایت ارزانتر است؟
پنج درایو ۸ ترابایتی را مقایسه کردم؛ نتیجه غافلگیرکننده بود
در آغاز انتظار داشتم مرزبندی روشنی ببینم: درایوهای ویژهٔ NAS، مانند دبلیودی رد و سیگیت آیرونولف، بهازای هر ترابایت ارزانتر باشند و درایوهای سازمانی، مانند سیگیت اگزوس، توشیبا امجی و دبلیودی گلد، قیمت بیشتری داشته باشند؛ زیرا بازار بهطور سنتی چنین سازوکاری داشته است. اما قیمت درایوهای داخلی ۸ ترابایتی در آمازون هنگام نگارش این مطلب، داستان دیگری روایت میکرد.
| درایو | رده | قیمت مدل ۸ ترابایتی | قیمت هر ترابایت |
|---|---|---|---|
| سیگیت آیرونولف | ذخیرهساز شبکهای (NAS) | ۳۲۸ دلار | ۴۱ دلار |
| دبلیودی رد پلاس | ذخیرهساز شبکهای (NAS) | ۳۵۲ دلار | ۴۴ دلار |
| توشیبا امجی | سازمانی | ۳۶۸ دلار | ۴۶ دلار |
| سیگیت اگزوس | سازمانی | ۴۰۰ دلار | ۵۰ دلار |
| دبلیودی گلد | سازمانی | ۵۷۶ دلار | ۷۲ دلار |
همانطور که انتظار میرفت، IronWolf و Red Plus با قیمتهای ۴۱ و ۴۴ دلار بهازای هر ترابایت، ارزانترین گزینهها بودند. اما سه مدل دیگر غافلگیرم کردند. قیمت Toshiba MG به ۴۶ دلار رسید؛ آنقدر به درایوهای NAS نزدیک که بهسختی میتوان آن را در ردهای جداگانه جای داد. Exos نیز ۵۰ دلار قیمت داشت. سپس به WD Gold میرسیم که با ۷۲ دلار بهازای هر ترابایت، با اختلاف گرانترین درایو در میان این پنج مدل بود؛ یعنی برای همان گنجایش ۸ ترابایتی، هر ترابایت آن ۳۱ دلار بیشتر از IronWolf هزینه داشت. Toshiba، Exos و Gold همگی با برچسب یکسان «سازمانی» عرضه میشوند.
اختلاف قیمت ارزانترین و گرانترین درایو دارای این برچسب، از فاصلهٔ قیمتی میان ارزانترین درایو NAS و ارزانترین درایو سازمانی هم بیشتر است.
نتیجه روشن است: بر پایهٔ برچسب ردهبندی خرید نکنید. معیار شما باید قیمت واقعی هر ترابایت در همان مدلی باشد که پیش رویتان قرار دارد؛ زیرا تصور اینکه برچسب «سازمانی» یا «NAS» جایگاه قیمتی درایو را مشخص میکند، راهی مطمئن برای پرداخت هزینهای بیش از اندازه است.
خطر واقعی خرید هارد NAS: تفاوت SMR و CMR
چرا فناوری ضبط نامناسب میتواند آرایهٔ RAID را نابود کند
خرید درایو نامناسب، مشکل کاملاً متفاوتی هم به همراه دارد؛ مشکلی که گاهی گریبان کسانی را میگیرد که صرفاً هر مدل موجود در بازار را میخرند. ممکن است بهجای درایوهای CMR با ضبط مغناطیسی متعارف، سر از درایوهای SMR با ضبط مغناطیسی همپوشان درآورید؛ اشتباهی که بعدها دردسرهای فراوانی برایتان میسازد.
درایوهای SMR برای بایگانی سرد مناسباند؛ یعنی دادهها را یک بار روی آنها بنویسید و پس از آن بهندرت سراغشان بروید. اما برای NAS مبتنی بر RAID گزینهٔ مناسبی نیستند، زیرا کارایی نوشتن در SMR هنگام نوشتن پیوسته یا تصادفی بهشدت افت میکند؛ دقیقاً همان وضعیتی که پس از خرابی یک درایو و هنگام بازسازی RAID رخ میدهد. اگر در آرایهای که نیازمند بازسازی است یک درایو SMR بگذارید، فرایند بازسازی ممکن است بسیار بیشتر از حد معمول طول بکشد؛ گاهی آنقدر طولانی که پیش از پایان کار، درایو دیگری نیز از کار میافتد. اینگونه است که نهفقط یک درایو، بلکه کل آرایه را از دست میدهید.
همهٔ درایوهای مقایسهشده در بالا از نوع CMR هستند، چون میدانم باید چه چیزی بخرم. بااینحال، دیگر نمیتوان مطمئن بود که همهٔ درایوهای هر برند در تمام گنجایشها از نوع CMR باشند؛ پس پیش از خرید، حتماً برگهٔ مشخصات یا صفحهٔ محصول را بررسی کنید!
چگونه در کمبود فضای ذخیرهسازی سال ۲۰۲۶ هارد بخریم
خرید هارد در سال ۲۰۲۶ ناممکن نیست، اما صادقانه بگویم: کار آسانی هم نیست. چند توصیهٔ کلیدی دارم:
- قیمت هر ترابایت را میان مدلهایی که واقعاً در نظر دارید مقایسه کنید، نه اینکه فقط درایوهای NAS را با یکدیگر بسنجید. همانطور که جدول بالا نشان میدهد، بسته به مدل، یک درایو سازمانی ممکن است از نمونهای با برچسب NAS ارزانتر باشد یا قیمتش بسیار فراتر از آن برود.
- پیش از هر چیز مطمئن شوید درایو از نوع CMR است. در بیشتر آگهیها این موضوع آشکارا ذکر میشود؛ اگر چنین نبود، پیش از خرید شمارهٔ مدل را جستوجو کنید.
- اگر همین حالا به فضای ذخیرهسازی نیاز دارید، خرید را به تعویق نیندازید. در گزارشهای کنونی هیچ نشانهای از کاهش قیمتها پیش از سال ۲۰۲۷، حتی در خوشبینانهترین حالت، دیده نمیشود.
اگر از پیش افزونگی داده و نسخههای پشتیبان دارید، درایوهای سازمانی بازتأییدشده نیز ارزش بررسی دارند. در این حالت، ضمانت سازنده را با ضمانت فروشنده عوض میکنید و موجودی این درایوها نیز رو به کاهش است؛ اما صرفهجویی حاصل از خریدشان میتواند چشمگیر باشد. نکتهٔ دیگر اینکه حتی در دوران کمبود نیز همچنان به افزونگی و نسخهٔ پشتیبان نیاز دارید، هرچند قیمت آن درایو بسیار بیشتر از یک سال پیش باشد.
زیرا بهاحتمال زیاد، یک سال دیگر قیمتش از این هم بیشتر خواهد شد.
منبع: این مطلب ترجمه و بومیسازی مقالهای از MakeUseOf به قلم Bryan M. Wolfe است. مشاهده مقاله اصلی