حافظه ۸ گیگابایتی در ویندوز ۱۱ کار می‌کند — اما تنها زمانی که حاضرید رایانه‌تان را محدود کنید

۸ گیگابایت حافظه؛ فقط دو واژه که در جامعهٔ رایانه‌ای جنجال به پا می‌کند. بیشتر افراد معتقدند حداقل حافظهٔ موردنیاز در سال ۲۰۲۶ افزایش یافته و ۸ گیگابایت دیگر جایی در یک رایانهٔ مدرن مجهز به ویندوز ۱۱ ندارد. این پیکربندی شاید برای لینوکس یا حتی macOS روی MacBook Neo قابل‌قبول باشد، اما برای ویندوز ۱۱، به‌دلیل مصرف بالای منابع توسط سیستم‌عامل، محل تردید است.

مایکروسافت با این دیدگاه مخالف است و معتقد است ۸ گیگابایت کافی است؛ ادعایی که تردیدبرانگیز به‌نظر می‌رسد. این استدلال برای من دلیل قانع‌کننده‌ای برای خرید یک لپ‌تاپ Surface جدید با ۸ گیگابایت حافظه در سال ۲۰۲۶ نیست؛ بنابراین این نظریه را آزمودم و به نتایجی متناقض رسیدم.

سخت‌افزار آزمایشی من، یک سامانهٔ سادهٔ AM4 بود

رایزن ۵ ۵۶۰۰، RX ۵۶۰۰ XT و حافظهٔ DDR4 با ظرفیت ۸ گیگابایت

برای شبیه‌سازی یک PC میان‌رده که مایکروسافت انتظار دارد با ۸ گیگابایت RAM کار کند، یک ماژول ۸ گیگابایتی را از پیکربندی ۱۶ گیگابایتی DDR4 حذف کردم. برای بوت ویندوز ۱۱ از یک SSD استفاده می‌کنم و سیستم به پردازندهٔ رایزن ۵ ۵۶۰۰ و کارت گرافیک RX ۵۶۰۰ XT مجهز است؛ ترکیبی که به‌گمانم در سال ۲۰۲۶ برای بارهای کاری میان‌رده کافی است.

قصد ندارم این ترکیب را با بارهای سنگینی مانند بازی‌های AAA، ویرایش ویدئو یا اجرای هم‌زمان برنامه‌های جانبی آزمایش کنم تا عمداً حافظهٔ محدود آن را تحت فشار بگذارم. در عوض، این پیکربندی را برای کارهای روزمره، مانند مرور وب، استفاده از مایکروسافت آفیس و برنامه‌های ضروری کاری مثل Slack و Spotify به کار می‌برم.

آنچه با ۸ گیگابایت RAM توانستم انجام دهم

حافظهٔ سیستم تنها با ۳ تب کروم تقریباً به سقف مصرف رسید

با ۸ گیگابایت RAM، هنگام راه‌اندازی سیستم هیچ تأخیری احساس نکردم. اما پس از بوت و بررسی Task Manager، مشخص شد سرویس‌های ویندوز نیمی از حافظه را اشغال کرده‌اند. همهٔ برنامه‌های راه‌اندازی را نیز غیرفعال کردم؛ بنابراین هیچ برنامهٔ پس‌زمینه‌ای فعال نبود.

آزمون اصلی، کار کردن با دسکتاپ و سنجش کافی‌بودن ۸ گیگابایت برای ویندوز ۱۱ بود. برنامه‌های روزانهٔ کاری‌ام — کروم، Slack و Spotify — را اجرا کردم. رایانه تنها با سه تب کروم، Spotify و Slack به‌خوبی کار می‌کرد. اما خیلی زود به سقف ۸ گیگابایت نزدیک شدم؛ ۷٫۴ گیگابایت از ۷٫۹ گیگابایت حافظهٔ قابل‌استفاده مصرف شده بود، حتی زمانی که برنامه‌ها و تب‌ها بیکار بودند. باز کردن تب چهارم، Gmail، باعث کندی شد و حرکت مکان‌نما تا دکمهٔ بستن چند ثانیه طول کشید.

علاوه بر این، بیشتر برنامه‌های داخلی را نیز غیرفعال کردم؛ در غیر این صورت رایانه به‌شدت کند می‌شد، زیرا برنامهٔ پیش‌فرض آب‌وهوا به‌تنهایی تقریباً ۱٫۲ گیگابایت RAM مصرف می‌کند (از طریق Windows Latest).

می‌دانستم بازی با ۸ گیگابایت RAM احتمالاً ممکن نیست، اما کنجکاو شدم آن را امتحان کنم. تمام برنامه‌های جانبی را بستم تا بازی فضای کافی داشته باشد. برای آزمون، سراغ عناوین AAA مانند ۰۰۷ First Light که می‌دانستم اجرا نخواهند شد، نرفتم. در عوض، Rainbow Six Siege را انتخاب کردم؛ یک بازی چندنفره با نیاز سخت‌افزاری کمتر.

بازی را با انتظار لگ و فریز اجرا کردم، اما برخلاف انتظارم، عملکرد رضایت‌بخش بود. نرخ فریم را به ۱۲۰ FPS محدود کردم و افت ۱ درصدی نرخ فریم حتی محسوس نبود؛ بدترین حالت ۱۰۰ FPS بود.

نحوهٔ بهینه‌سازی ویندوز ۱۱ با ۸ گیگابایت RAM

حذف موارد غیرضروری، تغییر مرورگر و غیرفعال‌سازی Copilot و ویجت‌ها

از همان ابتدا روشن بود که ۸ گیگابایت RAM فقط برای ساده‌ترین آزمون‌ها کافی است. کارهای سنگینی مانند رندر یا ویرایش ویدئو انجام ندادم، زیرا می‌دانم این پیکربندی برای چنین کارهایی ساخته نشده و فقط حداقلِ لازم برای یک PC مجهز به ویندوز ۱۱ محسوب می‌شود.

با اینکه در سال ۲۰۲۶ خرید PC با ۸ گیگابایت RAM را صریحاً توصیه نمی‌کنم، اگر هنوز به این مقدار حافظه محدود هستید و به‌دلیل قیمت بالای RAM امکان ارتقا ندارید، چند تنظیم می‌تواند تجربه را قابل‌تحمل‌تر کند. ابتدا ویندوز را از اجزای غیرضروری پاک‌سازی کنید؛ حذف سرویس‌های پس‌زمینهٔ غیرضروری به‌تنهایی می‌تواند چند گیگابایت RAM آزاد کند.

سپس از کروم به مرورگر دیگری کوچ کنید. مرورگرهای مبتنی بر Chromium به مصرف بالای RAM مشهورند و برای رایانه‌ای با ۸ گیگابایت حافظه مناسب نیستند. به‌جای آن، Microsoft Edge یا جایگزینی مانند Brave را به کار ببرید؛ این مرورگرها منابع کمتری از سیستم می‌گیرند و برای برنامه‌های دیگری مانند Slack یا Spotify فضای بیشتری باقی می‌گذارند.

ویجت‌ها و Copilot را نیز غیرفعال کنید تا حافظهٔ بیشتری در دسترس باشد. راه‌حل دیگر، جایگزین کردن جست‌وجوی پیش‌فرض ویندوز با ابزاری سبک مانند Everything است.

در سال ۲۰۲۶ نیز استفاده از کامپیوتر ۸ GB را توصیه نمی‌کنم

اگر در کنار یک دستگاه ویندوز ۱۱ به دستگاه دیگری نیاز دارید، ۸ GB رم شاید برای کاربر متوسط کافی باشد. برای مثال، مک‌بوک نئو با ۸ GB گزینه‌ای مناسب برای دانشجویان و بیشتر کاربران اداری است و هزینهٔ بالایی ندارد. اما انتخاب یک کامپیوتر ویندوز ۱۱ با ۸ GB رم، مانند لپ‌تاپ جدید Surface، تصمیم درستی نیست؛ زیرا ویندوز ۱۱ برای حافظهٔ کم بهینه نشده است. مایکروسافت وعده داده ویندوز ۱۱ حافظهٔ کمتری مصرف کند، اما این تغییر را در آیندهٔ نزدیک نمی‌بینم؛ زیرا بیشتر برنامه‌های اصلی وب‌سرویس هستند و مصرف حافظهٔ سنگینی دارند.

در عین حال، می‌دانم رم امروز بسیار گران است و خرید کامپیوتر جدید دشوار شده؛ اما پرداخت چند صد دلار بیشتر می‌تواند در بلندمدت تفاوت چشمگیری ایجاد کند.

منبع: این مطلب ترجمه و بومی‌سازی مقاله‌ای از MakeUseOf به قلم Shaheer Khan است. مشاهده مقاله اصلی