از پیشنهاد اونلی‌آفیس پشیمانم؛ چون این جایگزین رایگان آفیس حتی بهتر است

همین چند وقت پیش بود که با OnlyOffice آشنا شدم؛ مجموعه‌ای رایگان برای کار با اسناد که خداحافظی با Microsoft ۳۶۵ را آسان‌تر می‌کرد.

با اینکه جایگزین‌های دیگری برای Microsoft Office، مانند LibreOffice، وجود داشتند، هیچ‌کدام سازگاری‌ای هم‌سطح تجربه‌ام با OnlyOffice نداشتند.

بااین‌حال، به‌تازگی با یک مجموعه اداری رایگان و متن‌باز آشنا شدم که باعث شد OnlyOffice را برای همیشه کنار بگذارم: GenOffice. این راهکار رایگان به مجموعه اداری هوش مصنوعی محبوب من نیز تبدیل شده است.

جن‌آفیس؛ مجموعه اداری‌ای که جن‌اسپارک ساخت آن را از هوش مصنوعی آغاز کرد

اول هوش مصنوعی، بعد ویرایشگر؛ تفاوتی که بی‌درنگ به چشم آمد

برای شروع، GenOffice یک مجموعه اداری رومیزی رایگان و هوش مصنوعی‌محور است که Genspark آن را از پایه ساخته است. این مجموعه اکنون برای Windows، macOS و Linux در دسترس است و سازگاری روانی با فایل‌های Microsoft Office دارد. ابزارهای آن نیز به‌اندازه‌ای کامل هستند که بتوانید همه اسناد خود را در یک محیط آماده کنید.

دلیل «هوش مصنوعی‌محور» نامیدن آن این است که قابلیت‌های مبتنی بر هوش مصنوعی برای ساخت و ویرایش اسناد، از همان ابتدا در هسته مجموعه جای گرفته‌اند و بعداً به‌شکلی وصله‌وار به آن افزوده نشده‌اند. حاصل کار، مجموعه‌ای برای اسناد است که هوش مصنوعی را در اولویت می‌گذارد و با بیشتر روندهای کاری سازگار است. مدتی است برای تمام نیازهایم در زمینه تولید اسناد از این مجموعه استفاده می‌کنم و حتی به بازگشت به OnlyOffice یا Microsoft Office فکر هم نکرده‌ام.

این ابزارها AI Docs، AI Sheets، AI Slides، AI Markdown، AI HTML و AI PDF نام دارند. همان‌طور که از نامشان پیداست، می‌توانید با کمک هوش مصنوعی انواع مختلف اسناد را ایجاد یا ویرایش کنید. قابلیت‌های اصلی ویرایش رایگان‌اند و برای به‌کار انداختن همه امکانات هوش مصنوعی نیز چند راه پیش رو دارید.

نکته مهم این است که GenOffice شما را به پرداخت هزینه برای قابلیت‌های هوش مصنوعی وادار نمی‌کند. در عوض، گزینه‌های انعطاف‌پذیر فراوانی در اختیارتان می‌گذارد: می‌توانید اعتبار هوش مصنوعی Genspark تهیه کنید یا از طریق بستری مانند OpenRouter، مدل دلخواه خودتان را به کار بگیرید.

هوش مصنوعی در دل سند است، نه در حاشیهٔ آن

با مدل‌های دلخواه شما، حتی مدل‌های محلی، کار می‌کند

برای راه‌اندازی، می‌توانم GenOffice را به بسترهای شناخته‌شده‌ای مانند OpenAI یا Anthropic متصل کنم یا از طریق یک نقطه پایانی API به هوش مصنوعی محلی پیوند دهم. این انعطاف‌پذیری به من اجازه می‌دهد قابلیت‌های هوش مصنوعی اسناد را با مدل‌های رایگان به کار بیندازم. مهم‌تر اینکه اگر نخواهم داده‌هایم به سرورهای شرکت‌های دیگر فرستاده شوند، همیشه می‌توانم از یک LLM محلی استفاده کنم.

پس از تکمیل این راه‌اندازی، می‌توانم از تجربه هوش مصنوعی‌محور GenOffice برای کار با اسناد بهره ببرم. یکپارچگی هوش مصنوعی با GenOffice از همان لحظه باز کردن برنامه نمایان است. در سمت چپ، نواری کناری قرار دارد که نقش محیط گفت‌وگو با هوش مصنوعی را ایفا می‌کند و می‌توانم دستورم را برای ساخت یا ویرایش اسناد در آن وارد کنم.

برای نمونه، می‌توانم از AI Slides در GenOffice بخواهم درباره موضوعی یک مجموعه اسلاید بسازد و برنامه نیز همین کار را انجام می‌دهد. بسته به مدل مورداستفاده، برنامه ممکن است برای بهبود نتیجه پرسش‌هایی نیز مطرح کند. دکمه‌های اختصاصی AI Beautify، AI Fact Check و AI Image هم در دسترس‌اند. قابلیت‌های مشابهی در تک‌تک بخش‌های GenOffice گنجانده شده‌اند و همین ویژگی‌ها تفاوت اصلی را رقم می‌زنند.

همان‌طور که از یک مجموعه اداری مبتنی بر هوش مصنوعی انتظار می‌رود، GenOffice گزینه‌های تکمیلی دیگری نیز ارائه می‌دهد. برای نمونه، می‌توانید مهارتی را در محیط خط فرمان دلخواه خود نصب کنید یا یک سرور MCP راه بیندازید تا قابلیت‌های GenOffice را از طریق Terminal فراخوانی کنید. وجود سرور MCP همچنین به من امکان می‌دهد بدون متصل کردن مجموعه اداری به یک ارائه‌دهنده هوش مصنوعی، با GenOffice اسنادی چشمگیر بسازم.

شش برنامه جن‌آفیس در پوسته‌ای یکپارچه و تمیز جای گرفته‌اند

نه از نوارهای شلوغ خبری است، نه از آشفتگی؛ فقط زبانه‌هایی کاربردی

همه این قابلیت‌های هوش مصنوعی تنها زمانی ارزشمندند که خود ویرایشگر نیز به کار بیاید. خوشبختانه GenOffice در بهینه‌سازی رابط کاربری برای نیازهای امروزی، بهتر از OnlyOffice عمل کرده است. در نتیجه، به لطف رابط زبانه‌دار می‌توانم همه اسنادم را در یک برنامه مدیریت کنم. صفحه اصلی نیز همچون یک مرکز جامع عمل می‌کند و امکان جست‌وجو نه‌فقط در نام فایل‌ها، بلکه در محتوای آن‌ها را فراهم می‌سازد.

هرکدام از ابزارهای تعبیه‌شده در مجموعه GenOffice نیز شایسته تحسین‌اند. طراحی آن‌ها سنجیده است و بیشتر قابلیت‌هایی را که از نامشان انتظار دارید در خود دارند. البته شاید تمام امکانات ریز و جزئی آشنای Microsoft Office را در آن‌ها پیدا نکنید، اما برای بیشتر کاربران این کمبود مانع بزرگی نخواهد بود.

برخی ابزارهای اداری کمتر شناخته‌شده‌ای که در GenOffice گنجانده شده‌اند نیز به همان اندازه چشمگیرند. برای نمونه، ابزار هوش مصنوعی PDF ساخت سندهای تازه یا ویرایش سندهای موجود را بسیار آسان می‌کند. ابزار هوش مصنوعی HTML نیز گزینه‌ای عالی برای طراحی رابط کاربری و حتی نوشتن محتواست. اگر هم به محیطی ساده‌تر برای یادداشت‌کردن مطالب نیاز داشته باشید، ویرایشگر هوش مصنوعی Markdown به کارتان می‌آید.

GenOffice برخلاف OnlyOffice کمی از رابط کاربری رایجی که در Microsoft Office به آن خو گرفته‌اید فاصله می‌گیرد؛ البته دلیل خوبی برای این کار دارد. سرانجام با رابطی روان و سبک روبه‌رو می‌شوید که به عملکرد دستگاه فشار نمی‌آورد. در مجموع، GenOffice تجربه‌ای ساده و یکپارچه از کار با مجموعه‌های اداری فراهم می‌کند، بی‌آنکه نیازمند اشتراکی گران‌قیمت باشد یا شما را وادار کند با رابط کاربری دست‌وپاگیری کنار بیایید.

هنوز در مرحلهٔ آلفاست؛ این را باید بدانید

با وجود تجربهٔ بسیار خوبی که از GenOffice داشته‌ام، باید یادآوری کنم که این نرم‌افزار هنوز در مرحلهٔ آلفاست. بنابراین ممکن است با ایرادهای کوچکی روبه‌رو شوید، هرچند توسعه‌دهندگان پیوسته قابلیت‌های تازه‌ای به آن می‌افزایند. GenOffice هنوز برنامه‌ای برای دستگاه‌های همراه نیز ندارد. بااین‌حال، رایگان و بدون تبلیغ بودن و همچنین متن‌باز بودن بخش عمدهٔ آن، دلایل کافی برای کنارگذاشتن Microsoft Office و OnlyOffice و روی‌آوردن به این مجموعهٔ اداری مدرن هستند.

منبع: این مطلب ترجمه و بومی‌سازی مقاله‌ای از MakeUseOf به قلم Abhijith N Arjunan است. مشاهده مقاله اصلی