ویندوز ۱۱ بهطرزی شگفتآور در دور کردن من از کنترل پنل موفق بوده است. اگر روی «این رایانه» راستکلیک کنم و «ویژگیها» را برگزینم، سر از بخش تنظیمات درمیآورم. اگر هم صفحهٔ قدیمی «سیستم» را در کنترل پنل باز کنم، ویندوز دوباره مرا به همانجا میفرستد. اما وقتی دنبال متغیرهای محیطی، تنظیمات فایل صفحهبندی یا گزینههای گزارش خرابی میگردم، ویندوز همچنان مرا به «ویژگیهای سیستم» برمیگرداند؛ با دکمههای فشرده، زبانههای شلوغ و طراحی بیتردید قدیمیِ ویندوزیاش.
میانبر آن sysdm.cpl است و ویندوز ۱۱ هنوز برای شماری از تنظیمات پیشرفتهای که بخش تنظیمات کاملاً در خود جای نداده، از همین پنجره استفاده میکند.
مایکروسافت «سیستم» را جایگزین کرد، اما اتاق پشتی را دستنخورده گذاشت
مایکروسافت اسبابکشی کرد، اما چند جعبه را جا گذاشت
مایکروسافت سالهاست که وظایف را یکییکی از کنترل پنل جدا میکند و صفحهٔ قدیمی «سیستم» یکی از آشکارترین قربانیان این روند بود. این شرکت در سال ۲۰۲۰ اعلام کرد اطلاعات پایهٔ سیستم به «تنظیمات ← سیستم ← درباره» منتقل میشود و پیوندهایی که پیشتر صفحهٔ «سیستم» کنترل پنل را باز میکردند، کاربران را به همان بخش خواهند فرستاد. مایکروسافت همچنین روشن کرد که کنترلهای عمیقتر برای کسانی که هنوز به آنها نیاز دارند، باقی خواهند ماند.
تقریباً هنوز هم در همین وضعیت هستیم. باز کردن «ویژگیها» از «این رایانه» مرا به صفحهٔ مدرن «درباره» میبرد؛ جایی که ویندوز پردازنده، رم نصبشده، نام دستگاه، ویرایش ویندوز و دیگر جزئیات معمول سختافزار و سیستمعامل را نشان میدهد. صفحهٔ قدیمی «سیستم» در کنترل پنل از بیشتر کارکردهایش تهی شده است.
با این حال، اگر sysdm.cpl را در «اجرا» تایپ کنید، پنجرهٔ «ویژگیهای سیستم» همچنان بیدرنگ باز میشود. البته این تنها رابط کلاسیک ویندوز نیست که هنوز پابرجاست؛ زیرا «گزینههای پوشه» هنوز وجود دارد، «قابلیتهای ویندوز» جایی نرفته است و «محافظت از سیستم» نیز زبانهای دیگر را در همان پنجرهٔ قدیمی «ویژگیهای سیستم» باز میکند.
آنچه در «ویژگیهای سیستم» باقی مانده، عمدتاً قابلیتهای پیشرفتهای است که مایکروسافت هنوز به بخش تنظیمات منتقل نکرده است. برخی از وظایف قدیمی آن اکنون همتای مدرن دارند، اما چندین کنترل تخصصیتر همچنان به این پنجره وابستهاند.
وقتی تنظیمات پیچیده میشود، تنظیمات کم میآورد
سرانجام ویندوز شما را به سراغ کنترلهای حرفهای میفرستد
بیشتر کنترلهایی که بخش تنظیمات هنوز در خود جای نداده، زیر زبانهٔ «پیشرفته» پنهان شدهاند؛ و اگر تنها به همانها نیاز داشته باشم، اجرای SystemPropertiesAdvanced از پنجرهٔ «اجرا» مستقیماً مرا به آنجا میبرد. نخستین دکمه «گزینههای کارایی» را باز میکند؛ جایی که ویندوز همچنان تنظیمات جلوههای بصری، زمانبندی پردازنده و حافظهٔ مجازی را نگه داشته است. اگر زمانی لازم باشد فایل صفحهبندی را دستی تنظیم کنم، این همچنان مسیر آشنای کار است؛ هرچند ویندوز بهصورت پیشفرض آن را خودکار مدیریت میکند و برای بیشتر افراد بهتر است تنظیمات فایل صفحهبندی ویندوز را دستنخورده بگذارند.
پایینتر از آن، «نمایههای کاربر» قرار دارد؛ ابزاری تخصصیتر که مدیران میتوانند از آن برای بررسی و مدیریت نمایههای ذخیرهشده روی دستگاه استفاده کنند. مستندات کنونی مایکروسافت همچنان نمایههای کاربر را یکی از کارهایی میداند که از راه «تنظیمات پیشرفتهٔ سیستم» انجام میشوند.
سپس به «راهاندازی و بازیابی» میرسیم که هنگام عیبیابی خرابیها سودمند است. این بخش تعیین میکند ویندوز پس از خرابی سیستم بهطور خودکار راهاندازی مجدد شود یا نه و چه اطلاعاتی برای اشکالزدایی نوشته شود؛ از جمله تنظیمات تخلیهٔ حافظه. عیبیابی ویندوز مدرن نیز همچنان برای یافتن علت خرابی ویندوز به تخلیههای حافظه تکیه دارد و این پنجرهٔ قدیمی یکی از جاهایی است که میتوان آنها را پیکربندی کرد.
با این همه، دلیلی که بیش از هر چیز مرا به اینجا میکشاند، «متغیرهای محیطی» است. توسعهدهندگان هنگام استفاده از متغیرهای محیطی ویندوز، مانند PATH، پیکربندی جاوا، نشانی دادن نرمافزار به پوشهای مشخص یا تعریف متغیری که محیط توسعه انتظارش را دارد، مدام با آن روبهرو میشوند. دیر یا زود، معمولاً خود را در حال خیره شدن به همان پنجرهٔ قدیمی «متغیرهای محیطی» مییابید.
مایکروسافت حتی این جدایی را بهروشنی توضیح میدهد. این شرکت «تنظیمات پیشرفتهٔ سیستم» را جایی برای گزینههایی توصیف میکند که معمولاً از راه تنظیمات یا کنترل پنل در دسترس نیستند و بهطور مشخص از ویژگیهای سیستم، متغیرهای محیطی، تنظیمات کارایی و نمایههای کاربر نام میبرد.
به بیان دیگر، ویندوز بیشتر تنظیمات روزمرهٔ سیستم را به بخش تنظیمات منتقل کرده، اما چند کنترل پیشرفته همچنان پنجرههای قدیمیتر را باز میکنند.
این پنجره از همه موجهای پاکسازی جان سالم به در برده است
بهطرزی این پنجره همچنان از فهرست حذفها جان به در میبرد
میشود فهمید چرا مایکروسافت مدام بخشهایی از کنترل پنل را جدا میکند. جستوجو در تنظیمات سادهتر است، روی نمایشگرهای امروزی بهتر کار میکند و به ویندوز ۱۱ ظاهری یکدستتر میبخشد. این جابهجایی همچنان ادامه دارد؛ مایکروسافت در سراسر سال ۲۰۲۵، گزینههای تاریخ، زمان، قالببندی منطقهای، صفحهکلید و موارد دیگر را از صفحههای قدیمی کنترل پنل به تنظیمات منتقل کرد.
کنترلهایی که هنوز درون «ویژگیهای سیستم» باقی ماندهاند، بسیار تخصصیترند. بازسازی همه آنها در تنظیمات، مستلزم ساخت دوباره ابزارهایی است که بسیاری از کاربران ویندوز هرگز بازشان نمیکنند. مدیران سیستم، توسعهدهندگان و عیبیابانی که به آنها نیاز دارند، از پیش میدانند کجا پیدایشان کنند؛ دههها مستندات نیز به همان مسیر اشاره دارند و فرمانهایی مانند sysdm.cpl و SystemPropertiesAdvanced دسترسی به آنها را سریع میکنند.
مایکروسافت نگفته که دلیل باقیماندن این پنجره همین است، اما با توجه به کاربرانی که هنوز از آن استفاده میکنند، این توضیح منطقی به نظر میرسد.
رابط قدیمی همچنین بهطرزی شگفتانگیز امکانات فراوانی را در یک پنجره جمعوجور جا داده است. تنظیمات کارایی، نمایههای کاربر، متغیرهای محیطی و رفتار سیستم هنگام ازکارافتادن، همگی در چند زبانه در دسترساند؛ در حالی که نمونهٔ امروزی آن در تنظیمات، بهسادگی همین کنترلها را میان چندین صفحه پراکنده میکرد.
«ویژگیهای سیستم» تصویری گویا از ناهمواری روند مهاجرت ویندوز از کنترل پنل است. مایکروسافت بیشتر چیزهایی را که کاربران معمولی هر روز میبینند نوسازی کرده، اما چندین ابزار ویژهٔ مدیران سیستم، توسعهدهندگان و عیبیابان همچنان در رابط قدیمی به کار خود ادامه میدهند.
sysdm.cpl هنوز هم کاری برای انجام دادن دارد
در مجموع دلتنگ کنترل پنل نیستم و مایکروسافت آنقدر از بخشهایش را به تنظیمات منتقل کرده که گاهی روزها میگذرد بیآنکه اصلاً به رابط قدیمی فکر کنم. با این حال، «ویژگیهای سیستم» در حافظهٔ حرکتیام جا خوش کرده است؛ چون هر از گاهی به یکی از آن کنترلهای کمپیدا نیاز پیدا میکنم، تقریباً بیاختیار sysdm.cpl را مینویسم و ویندوز ۱۱ مرا به همان پنجرهٔ جمعوجوری بازمیگرداند که سالها از آن استفاده کردهام.
ممکن است مایکروسافت سرانجام باقی این تنظیمات را نیز به جایی تازهتر منتقل کند. تا آن زمان، sysdm.cpl همچنان یکی از آن فرمانهای ویندوز است که ارزش دارد به خاطر بسپارید؛ بهویژه وقتی برخی از کاربردیترین کنترلهای پیشرفتهٔ سیستم هنوز در دل آن پنجرهٔ سمج و قدیمی پنهاناند.
منبع: این مطلب ترجمه و بومیسازی مقالهای از MakeUseOf به قلم Oluwademilade Afolabi است. مشاهده مقاله اصلی