سامانههایی که برای بهرهوری ساخته بودم، مدتها خود به معضلی برای بهرهوریام تبدیل شده بودند. تقریباً برای هر کاری از Notion استفاده میکردم و هرچند اشتراک آن هزینهاش را برایم توجیه میکرد، بهتنهایی کافی نبود. هر وقت لازم بود دیداری فکر کنم، Miro به میدان میآمد و برای یادداشتهای شخصی و جستوجوی پیوندی نیز به Obsidian روی میآوردم. هر برنامه بهخودیخود خوب کار میکرد، اما ناچار بودم با سه دنیای جداگانه سروکله بزنم.
برای روند کاریای که بر سرعت استوار است، این وضعیت بیش از اندازه دردسر داشت. بنابراین هر سه برنامه را با AFFiNE جایگزین کردم؛ یک بوم بیکران در محیط کاریای با اولویت ذخیرهسازی محلی که میتواند در مرورگر، بهصورت برنامهٔ دسکتاپ یا روی سرور شخصی خودتان اجرا شود.
بلوکهای نوشن، بدون وابستگی به عرضهکننده
محیطهای محلی آفلاین کار میکنند؛ همگامسازی اختیاری است
اگر پیشتر با Notion کار کرده باشید، حالت Page در AFFiNE بیدرنگ برایتان آشنا خواهد بود. سندها از بلوکهای جابهجاشدنی تشکیل میشوند و ویرایشگر از متن قالببندیشده، ورودی به سبک Markdown، تصویر، بلوک کد، محتوای جاسازیشده و پایگاه داده پشتیبانی میکند. میتوانستم پیشنویس مقالهای بسازم، یافتههای پژوهشی را زیر آن بیاورم و مجموعهای از اطلاعات را به جدول یا نمایی به سبک کانبان تبدیل کنم.
برای نوشتن روزمره و پیگیری پروژهها، این برنامه بیشتر کارهایی را که واقعاً با Notion انجام میدادم پوشش میداد. مجموعهها و ویژگیهای صفحه کمک میکردند سندها را بدون بازسازی دستی ساختار پیچیدهای از پوشهها سامان بدهم. AFFiNE همچنین میتواند خروجیهای Notion، فایلهای HTML و Markdown را وارد کند؛ بااینحال، پایگاههای دادهٔ پیچیدهٔ Notion پس از انتقال به مقداری پاکسازی دستی نیاز خواهند داشت.
بااینهمه، بزرگترین تفاوت به محل نگهداری دادهها بازمیگردد. AFFiNE از محیطهای کاری محلی بهره میبرد که روی دستگاه شما باقی میمانند و بدون اینترنت نیز کار میکنند. همگامسازی از راه AFFiNE Cloud یا سروری که خودتان میزبانی میکنید اختیاری است. میتوانید همین امروز، حتی بدون ساختن حساب کاربری، کار با برنامهٔ دسکتاپ را آغاز کنید؛ بیآنکه ابتدا یادداشتهایتان را به فضای ابری شرکتی دیگر بسپارید.
یک سند، دو نما، بدون کپیکردن
از این پس، ایدهپردازی و نگارش یک دادهاند
حالت Edgeless همان قابلیتی بود که سخت دلم میخواست در برنامهٔ یادداشتبرداریام داشته باشم، زیرا بیشتر اوقات دیداری فکر میکنم. در AFFiNE میتوانم تنها با یک کلیک، سندی معمولی را به بومی بیکران ببرم و بلوکهایش را روی آن بچینم. بندهای متن، تصاویر، یادداشتهای چسبان، شکلها، پیونددهندهها، نماهای پایگاه داده و طراحیها میتوانند کنار هم قرار بگیرند، بهجای آنکه در صفحهای عمودی محصور باشند.
این قابلیت عملاً بخش عمدهٔ روند کاریام در Miro را جایگزین کرد. از بوم برای ترسیم ساختار پروژهها، پیوند دادن ایدههای مرتبط و بازچینی یافتههای پژوهشی پیش از آغاز هر پروژه استفاده میکردم. اکنون بهجای آنکه طرح نهایی را در برنامهای دیگر کپی کنم، کافی است همان محتوا را به حالت صفحه ببرم و نگارش را ادامه دهم.
این تفاوت برای من اهمیت بسیاری دارد. در بسیاری از برنامههای بهرهوری، تختهٔ سفید شیئی جداگانه است که صرفاً به سند پیوند میخورد. اما در AFFiNE، سند و بوم بیکران دو نمای متفاوت از دادههایی یکساناند. ازاینرو، گذار از ایدهپردازی به نوشتن بیشتر شبیه عوضکردن نماست تا تغییر ابزار.
البته Miro برای کارگاههای پیچیده و تختههای مشارکتی بزرگ، ابزاری پختهتر و پرداختشدهتر است. بااینحال، بوم AFFiNE برای ایدهپردازی فردی، نمودارها، نقشههای ذهنی و برنامهریزی پروژه بیش از اندازه کافی است. مهمتر اینکه بیهیچ زحمت اضافهای، اندیشههای دیداریام را به حاصل نهایی کار پیوندخورده نگه میدارد.
افاین از پس پروژهها برمیآید؛ آبسیدین همچنان فرمانروای بایگانی است
رقابت با زیستبوم پختهٔ افزونهها آسان نیست
AFFiNE بخش بزرگی از روند کاریام در Obsidian را نیز پوشش داد. میتوانستم صفحههای پیوندخورده بسازم، به بلوکهای قابلاستفاده ارجاع بدهم، صفحهها را با مجموعهها ساماندهی کنم و در سراسر محیط کاری به جستوجو بپردازم. برای یادداشتهای پژوهشی مرتبط با پروژههای فعال، در دسترس بودن این امکانات در کنار سندها و بومهایم بسیار سودمند بود.
بااینحال، AFFiNE نتوانست همهٔ ویژگیهایی را بازآفرینی کند که Obsidian را چنین توانمند ساختهاند. رقابت با فایلهای متن ساده، زیستبوم پختهٔ افزونهها، نمودار قابلشخصیسازی و گسترهٔ عظیم روندهای کاری ساختهشده به دست کاربران Obsidian، برای هر برنامهای دشوار است. AFFiNE از ورود و خروجی گرفتن با قالب Markdown پشتیبانی میکند، اما محیط کاری بلوکمحور آن به اندازهٔ گشودن پوشهای پر از فایلهای سادهٔ Markdown شفاف و سرراست به نظر نمیرسد.
AFFiNE در تبدیل یادداشتها به کارهای عملی بهتر است، اما Obsidian برای نگهداری از پایگاه دانش شخصیِ ماندگار و عمیقاً شخصیسازیشده برتری دارد. یادداشتهای مرتبط با پروژه را بهآسانی میتوانم به AFFiNE منتقل کنم، اما هنوز راهی برای انتقال تکتک یادداشتهای مرجعی که طی سالها گرد آوردهام پیدا نکردهام.
مجوز MIT برای ویرایشگر، منبعِ در دسترس برای بخش پشتی
Docker Compose gets you self-hosted in under an hour
اگر مانند من کنترل دادهها برایتان مهم است، AFFiNE یکی از دلنشینترین گزینههای پیش روی شماست. حالت محلی آن فضای کاری نامحدود و امکان ویرایش بیهیچ محدودیتی برای سندها و بومهای بیکران فراهم میکند. Docker Compose نیز راهکاری رسمی و کمدردسر برای میزبانی روی سرور شخصی در اختیارتان میگذارد. ویرایشگر و بخش بزرگی از کدها با مجوز MIT منتشر شدهاند، اما بخش پشتی سرور از مجوز نسخهٔ سازمانیِ منبعدردسترس AFFiNE استفاده میکند؛ نکتهٔ مهمی که هنگام راهاندازی در محیط عملیاتی باید در نظر داشت.
تنها کاستی عمدهای که میتوانم پیدا کنم، به بلوغ نرمافزار برمیگردد. AFFiNE میکوشد همزمان با چند محصول بسیار پخته رقابت کند و گوشههای ناتراشیدهاش گاهی غافلگیرتان میکنند. کندیهای گهگاهی، باگها، گزینههای ضعیفتر برای برونبری، یکپارچهسازیهای محدود و نبود برخی تواناییهای پایگاه داده در سنجش با رقیبان جاافتاده، همگی از مشکلاتیاند که با آنها روبهرو خواهید شد. بومها و پایگاههای دادهٔ بزرگ نیز بیش از آنچه میپسندم بر کارایی اثر میگذارند.
سه برنامه، کموبیش در قالب یکی
ابزارهای تخصصی هنوز در کارهای پیچیده برتری دارند
AFFiNE نتوانست هر سه برنامه را بهطور کامل کنار بزند، اما نیاز به جابهجایی میان محیطهای گوناگون را بسیار بیش از انتظارم کاهش داد. پیشنویسها، پایگاههای دادهٔ سبک، پیشخوانهای پروژه، نمودارها و بیشتر پژوهشهای جاریام را همگی در یک فضای کاری یکپارچه سامان داد.
برای برگزاری یک کارگاه گروهی پیچیده همچنان سراغ ابزار تخصصیای مانند Miro میروم؛ برای سازمانی که کارش بر پایگاههای دادهٔ پیشرفته و یکپارچهسازیها استوار است، Notion را برمیگزینم؛ و برای بایگانی Markdown با شخصیسازی گسترده، Obsidian را ترجیح میدهم. بااینحال، AFFiNE در گسترهٔ میانی و مهم میان این کاربردهای پیچیده، بهطرز شگفتانگیزی خوب عمل میکند.
منبع: این مطلب ترجمه و بومیسازی مقالهای از MakeUseOf به قلم Yadullah Abidi است. مشاهده مقاله اصلی