ایربادها سرانجام از کار میافتند. هرقدر هم مراقبشان باشید، بالاخره روزی شما را تنها میگذارند و اغلب مقصر همان قطعهٔ همیشگی است: باتری.
پس از حدود دو یا سه سال، باتری دیگر به شارژ واکنشی نشان نمیدهد و به همین سادگی، ایربادهایتان از کار میافتند؛ بیآنکه راه چندانی برای تعمیرشان داشته باشید. نه درپوشی دارند که بهآسانی برداشته شود و نه شکافی که با بازکردنش بتوان به قطعهٔ نیازمند تعویض دسترسی پیدا کرد.
انتظار میرود در سال ۲۰۲۶ دیگر با چنین مشکلی روبهرو نباشیم. اگر اتحادیهٔ اروپا بر وعدهاش میماند، این معضل در سال ۲۰۲۷ تا اندازهای برطرف میشد؛ اما دیگر خبری از آن نیست و باید باز هم دورهای طولانی و ملالآور از خرابی باتری ایربادها را پشت سر بگذاریم.
ایربادهای بیسیم همیشه با یک خرابی مشترک از پا درمیآیند
دیافراگم یا تراشهٔ بلوتوث بهندرت نخستین قطعهٔ خراب است
طبق تجربهٔ من، باتری ایرباد بیسیم همیشه نخستین قطعهای است که از کار میافتد. باتریهای لیتیومیونی عمر محدودی دارند و با هر بار شارژ و تخلیه، بخشی از ظرفیتشان را از دست میدهند. پس از چند صد چرخهٔ کامل، عمر باتری ایربادی که زمانی ۱۲ ساعت دوام میآورد ممکن است نصف شود و از آن پس نیز وضع فقط بدتر خواهد شد.
مشکل اینجاست که با از نفس افتادن باتریهای ایرباد، بقیهٔ سختافزار بیاستفاده باقی میماند. تراشهٔ بلوتوث، میکروفونها، درایورها و حتی خود ایرباد همچنان سالم و آمادهٔ کارند؛ اما شیوهٔ طراحی بیشتر ایربادها عملاً همهٔ این قطعات را نیز به زباله تبدیل میکند.
دلیلش روشن است: سازندگان ایرباد برای دستیابی به ابعاد کوچک و وزن اندکی که ما میخواهیم، این قطعات را تا حد ممکن فشرده کنار هم جای میدهند. افزون بر این، برای جلوگیری از نفوذ گردوغبار، آلودگی، عرق و آب به قطعات، از چسبهای فوقالعاده قوی یا حتی جوشکاری فراصوت استفاده میشود. این طراحی تعویض باتری را دشوارتر میکند و در بسیاری از موارد، حتی اگر موفق به انجامش شوید، خطر آسیب دائمی به پوسته، قطعات داخلی یا بخشهای دیگر وجود دارد.
خلاصه اینکه بیشتر ایربادها از همان ابتدا برای بازشدن طراحی نشدهاند.
قرار بود اتحادیهٔ اروپا در سال ۲۰۲۷ راهحل نهایی را اجباری کند
اما تعویض باتری ایرباد فعلاً به حاشیه رفته است
یکی از خبرهای فناوری موردعلاقهام در سالهای اخیر از اتحادیهٔ اروپا آمد. این اتحادیه در سال ۲۰۲۳ قانونی تصویب کرد که براساس آن، بیشتر وسایل الکترونیکی قابلحمل باید باتریهایی کاملاً تعویضپذیر داشته باشند که با ابزارهای معمولی بهآسانی در دسترس باشند؛ آن هم معمولاً بدون نیاز به تفنگ حرارتی، پیچهای اختصاصی یا ابزارهای مشابه.
در ابتدا قرار بود حکم اتحادیهٔ اروپا از فوریهٔ ۲۰۲۷ اجرایی شود و لپتاپها، گوشیهای هوشمند، تبلتها، هدفونها و البته ایربادها را دربر بگیرد.
بااینحال، در ژوئیهٔ ۲۰۲۶ همهچیز تغییر کرد. کمیسیون اروپا شش مورد استثنا به قانون افزود و حدس بزنید چه شد؟ ایربادها هم در این فهرست جای گرفتند.
کمیسیون اکنون شش دستهٔ تازه از محصولات را به فهرست استثناهای موجود میافزاید. این موارد دستگاههای پوشیدنی مانند ساعتهای هوشمند و پایشگرهای تناسباندام، اسباببازیهای برقی و محصولاتی را شامل میشود که در دامنهٔ دستورالعمل ATEX قرار میگیرند.
این توضیح بهتنهایی چندان به ایربادها مربوط به نظر نمیرسد؛ اما نکته در جزئیات نهفته است و مصوبهٔ تفویضی اتحادیهٔ اروپا دقیقاً روشن میکند که چرا ایربادها از حکم باتری این اتحادیه معاف میشوند.
کوچکسازی دستگاههای پوشیدنی و باتریهای قابلحملی که انرژی آنها را تأمین میکنند، ممکن است شرایطی پدید آورد که باتری چنان محکم در محفظهٔ خود جای گرفته باشد که بیرونآوردنش خطر قابلتوجهی برای آسیبدیدن یا سوراخشدن باتری ایجاد کند. هرگاه ماهیت محصول، با توجه به ملاحظات کالبدشناختی یا ارگونومیک، مانع بازطراحی آن شود، موجه است که خارجکردن و تعویض چنین باتریهای کوچکی فقط به دست متخصصان مستقل انجام گیرد.
از یک سو، این استدلال منطقی به نظر میرسد. ایربادها بسیار کوچکاند و هرکس بدون ابزار مناسب آنها را باز کند، ممکن است باتری درونشان را آسیب بزند یا سوراخ کند. آببندی ایربادها نیز برای بسیاری از افرادی که هنگام ورزش از آنها استفاده میکنند اهمیت زیادی دارد و هر تغییری که این محافظت را کاهش دهد، جذابیت محصول را برای خریداران کمتر میکند.
به همین دلیل، ایربادها در دستهای مشابه مسواکهای برقی و دیگر وسایل الکترونیکی مشابه قرار گرفتهاند: برای تعویض باتری باید به متخصص مراجعه کنید و حتی در آن صورت نیز ممکن است تعویض آن شدنی نباشد.
اما یک ایرباد پیشتر ثابت کرده که راهحل چندان دشوار نیست
برندهای بزرگ سرانجام چه زمانی دستبهکار میشوند؟
اگر حتی اندکی به پایداری زیستمحیطی و فناوری علاقه داشته باشید، حتماً نام Fairphone را شنیدهاید؛ شرکت هلندیای که گوشیهای هوشمند کاملاً تعمیرپذیر میسازد. این شرکت Fairbuds را هم تولید میکند؛ ایربادهایی با ظاهری کاملاً معمولی، درایورهای ۱۱ میلیمتری، حذف نویز فعال، اتصال همزمان به چند دستگاه و باتریای که میتوان آن را بهطور کامل تعویض کرد.
در هر ایرباد، پشت یک واشر سیلیکونی، باتری سکهای استانداردی قرار دارد که تنها با ناخن میتوان آن را بیرون آورد و تعویض کرد. iFixit این ایربادها را کالبدشکافی کرد و برای نخستین بار به یک ایرباد بیسیم امتیاز تعمیرپذیری ۱۰ از ۱۰ داد؛ امتیازی که در نقطه مقابل نمرهٔ صفر از ۱۰ نسل نخست AirPods قرار میگیرد، زیرا بدنهٔ آنچنان محکم مهروموم شده بود که باز کردنش به معنای نابود کردن آن بود.
بااینهمه، مهمترین نکته در اینجا باتری تعویضپذیر نیست. این ویژگی بهتنهایی بسیار ارزشمند است، اما نکتهٔ چشمگیرتر آن است که Fairbuds همچنان گواهی مناسب IP54 را دارد. یعنی این ایربادها، با وجود برخورداری از باتری تعویضپذیر، همان سطح حفاظتی را ارائه میکنند که در Sennheiser Momentum True Wireless ۴/۵، Anker Soundcore P30i، Shokz OpenFit Air و بسیاری از گزینههای دیگر میبینیم؛ محصولاتی که هیچیک باتری تعویضپذیر ندارند.
این نمونه بهروشنی نشان میدهد که چنین کاری کاملاً شدنی است و میتوان آن را به شیوهای پایدار و سازگار با محیطزیست انجام داد؛ شرکتهای بزرگ فناوری فقط ترجیح میدهند سراغش نروند. اما اگر بهدنبال ایربادهایی هستید که پس از یکی دو سال یکسره از کار نیفتند و رهایتان نکنند، Fairbuds شرکت Fairphone همان پاسخی است که میخواهید.
منبع: این مطلب ترجمه و بومیسازی مقالهای از MakeUseOf به قلم Gavin Phillips است. مشاهده مقاله اصلی