حالت صدای فقط‌استریوی تلویزیونم را خاموش کردم و بالاخره سیستم دولبی اتمسم را به‌درستی شنیدم

سال گذشته یک ساندبار دولبی اتمس خریدم، جادوگر راه‌اندازی را اجرا کردم، انیمیشن کوچکی را تماشا کردم که جابه‌جایی صدا در اتاق را نشان می‌داد و فکر کردم کار تمام است. ماه‌ها فیلم‌هایی دیدم که صدایشان بد نبود، اما هرگز به وعدهٔ «صدای شیء‌محور» نمی‌رسیدند. نه صدای بارانی از بالای سر می‌آمد، نه بالگردی که واقعاً از فراز سرم عبور کند؛ هیچ‌چیز تفاوت میان «بلند بودن» و «فراگیر بودن» را مشخص نمی‌کرد. با خودم گفتم شاید اتاقم خیلی کوچک است یا اتمس در سرویس‌های پخش جریانی، که اغلب دردسرسازند، بیش از حد تبلیغ شده است.

بعدها دوستی پرسید خروجی صدای تلویزیونم روی چه چیزی تنظیم شده است و جوابی نداشتم. وارد تنظیمات صدا شدم و پیدایش کردم: دو منو پایین‌تر، تلویزیونم تمام این مدت روی خروجی صدای استریوی PCM از طریق HDMI تنظیم شده بود. هر ترک اتمس از هر اپلیکیشن، پیش از آنکه حتی از تلویزیون خارج شود، به دو کانال فشرده می‌شد. ساندبارم هرگز یک جریان واقعی صدای شیء‌محور دریافت نکرده بود.

تنظیم را روی عبور مستقیم بیت‌استریم (bitstream pass-through) گذاشتم، فیلمی را پخش کردم که قبلاً دو بار دیده بودم و ابتدا تقریباً متوجه تفاوت نشدم، چون مشغول بررسی گوشی‌ام بودم. بعد چیزی پشت سرم شکست؛ واقعاً پشت سرم بود، نه اینکه فقط بلندتر شنیده شود. پیش از آنکه متوجه شوم، برگشتم و نگاه کردم. آن‌وقت فهمیدم این ساندبار ماه‌ها آنجا بوده و عملاً هیچ‌کاری نمی‌کرده است.

چرا تلویزیون شما ممکن است بی‌صدا دولبی اتمس را به استریو تنزل دهد

نشان اتمس حتی وقتی حقیقت را نمی‌گوید هم نمایش داده می‌شود

بیشتر تلویزیون‌ها به‌صورت پیش‌فرض روی استریو یا PCM ساده از طریق HDMI تنظیم شده‌اند، چون این تنظیم با همه‌چیز کار می‌کند: ساندبار قدیمی، بلندگوی ارزان تلویزیون یا هر وسیله‌ای که کسی از سال ۲۰۱۵ وصل کرده و رها کرده است. این یک تنظیم سازگاری است که در قالب تنظیم صدا ارائه می‌شود و کسی آن را تغییر نمی‌دهد، چون هیچ‌چیز روی صفحه نشان نمی‌دهد که اشتباه است. نشان اتمس همچنان نمایش داده می‌شود. اپلیکیشن همچنان اتمس را نشان می‌دهد. فقط تلویزیون شما آن را ارسال نمی‌کند.

مشکل اینجاست که این تنظیم «امن» خودش را اعلام نمی‌کند. تلویزیون شما همچنان نشان دولبی اتمس را روی فیلمی که پخش می‌کنید نمایش می‌دهد. اپلیکیشن نیز همچنان در پنل اطلاعاتش اتمس را گزارش می‌کند. هیچ‌چیز روی صفحه به شما نمی‌گوید که صدای واقعیِ خارج‌شونده از پورت HDMI، پیش از رسیدن به گیرنده یا ساندبار، به استریو تقلیل یافته است. فقط با جست‌وجو در منوی تنظیماتی متوجه این موضوع می‌شوید که بیشتر افراد پس از جادوگر راه‌اندازی اولیه هرگز دوباره بازش نمی‌کنند.

همچنین باید eARC را هم در نظر گرفت. این استاندارد اتصال HDMI پهنای باند کافی برای یک بیت‌استریم کامل اتمس را دارد، اما به‌شرطی که به پورت درست متصل باشید، کابلی داشته باشید که واقعاً از آن پشتیبانی کند و eARC در هر دو سمت فعال و به‌درستی مذاکره شده باشد. اگر حتی یکی از این موارد را از قلم بیندازید، دقیقاً به همان وضعیتی می‌رسید که من داشتم: سخت‌افزار واقعی اتمس در دو سر کابل، که تمام مدت استریو پخش می‌کند و هیچ نشانه‌ای از علت آن نمی‌دهد.

خاموش کردن حالت صدای فقط‌استریو در تمام برندهای اصلی تلویزیون

سامسونگ، ال‌جی و سونی

این تنظیم تقریباً همیشه با نام‌هایی مانند «خروجی صدای دیجیتال» (Digital Audio Output)، «قالب صدای HDMI» (HDMI Audio Format) یا «خروجی صدا» (Sound Output) برچسب‌گذاری می‌شود و معمولاً در تنظیمات صدا قرار دارد، نه در منوهای تصویر یا اتصال.

سامسونگ (تلویزیون‌های Tizen): به مسیر Settings -> Sound -> Expert Settings -> HDMI Input Audio Format بروید. برخی مدل‌ها همین تنظیم را زیر عنوان Digital Output Audio Format و در بخش Sound Output پنهان کرده‌اند؛ سامسونگ از سالی به سال دیگر در محل این تنظیم ثابت‌قدم نیست. در هر صورت، به Dolby Digital+ یا Pass Through نیاز دارید، نه PCM. تا وقتی در Expert Settings هستید، مطمئن شوید eARC Mode واقعاً روشن است.

ال‌جی (تلویزیون‌های webOS): مسیر Settings -> All Settings -> Sound -> Sound Out -> HDMI eARC/ARC جایی است که فعال بودن eARC را تأیید می‌کنید. کمی پایین‌تر، به Digital Sound Output بروید و آن را از PCM به Auto یا Pass Through تغییر دهید؛ برچسبی که می‌بینید، بسته به مدل و سن تلویزیون متفاوت است.

سونی (مدل‌های Google TV): این مورد آزاردهنده است، چون سونی تنظیمات را میان دو منوی جداگانه تقسیم کرده است. HDMI Signal Format زیر مسیر Settings -> Watching TV -> External Inputs قرار دارد، اما خود eARC در مسیری کاملاً متفاوت است: Settings -> Sound -> Speakers -> HDMI eARC. به‌راحتی می‌توان یکی را درست کرد و گمان برد کار تمام شده است.

گوگل تی‌وی / اندروید تی‌وی (غیرسونی): زیر مسیر Settings -> System -> Audio -> Digital output بگردید. اگر آنجا نبود، مسیر Device Preferences -> Sound را امتحان کنید؛ محل این تنظیم بسته به برند تلویزیونی که نرم‌افزار را اجرا می‌کند تغییر می‌کند. آن را از PCM به Dolby Digital یا Auto تغییر دهید.

تلویزیون‌های Roku: ابتدا مسیر Settings -> Audio -> HDMI signal format را امتحان کنید. برخی مدل‌های Roku اصلاً چنین منویی ندارند؛ فقط گزینهٔ «بلندگوهای تلویزیون» یا «بلندگوهای خارجی» را می‌بینید و تمام. تشخیص خودکار در اینجا، وقتی eARC در هر دو سمت تأیید شده باشد، قابل‌قبول است؛ اما من همچنان آن را دستی بررسی کردم و به تشخیص خودکار تکیه نکردم.

Vizio (SmartCast): مسیر Settings -> Audio -> HDMI Output Options را طی کنید، سپس تأیید کنید که مشخصهٔ درگاه eARC یا ARC با درگاه فیزیکی‌ای که ساندبار به آن وصل است مطابقت داشته باشد.

اگر عبارت‌بندی منوی تلویزیون شما دقیقاً با هیچ‌یک از این موارد مطابقت ندارد، به دنبال هر گزینه‌ای بگردید که به PCM، bitstream، Dolby Digital یا Pass Through اشاره دارد و گزینه‌ای را انتخاب کنید که PCM ساده یا استریو نباشد.

پس از اصلاح تنظیمات دولبی اتمس چه چیزی تغییر کرد

چند محدودیت که دانستنشان می‌ارزد

بیشترین تفاوت در فیلم‌های اکشن محسوس بود؛ یک میکس درست Atmos از «بلندی کلی» به تجربه‌ای تبدیل شد که در آن صداها واقعاً بالای سر و پشت سرم رخ می‌دادند. سیگنال تلویزیون کابلی اصلاً تغییر نکرد؛ بدیهی است که در آن سیگنال چیزی اضافه وجود ندارد که باز شود. عجیب اینکه محتوای دیالوگ‌محور کمترین تفاوت را ایجاد کرد. دو نفری که در آشپزخانه‌ای بحث می‌کنند، چندان به کانال‌های بالاسری نیاز ندارند؛ بنابراین، در یک سه‌شنبهٔ معمولی که روی مبل نشسته‌ام و کمدی موقعیت تماشا می‌کنم، احتمالاً اصلاً تفاوت را درک نمی‌کنم.

همچنین باید چند محدودیت را پذیرفت. کابل HDMI متصل به ساندبارم چند ساله بود و رسماً برای eARC رتبه‌بندی نشده بود؛ پس در نهایت آن را عوض کردم، چون کابلی که از پهنای باند لازم پشتیبانی نمی‌کند، حتی با درست بودن همهٔ تنظیمات، می‌تواند بی‌صدا شما را به استریو یا فرمت فشرده برگرداند. همهٔ اپ‌ها نیز به یک اندازه همکاری نمی‌کنند. چند اپ پخش جریانی روی تلویزیونم، بدون توجه به تنظیم صوتی سراسری، همچنان استریو را به‌عنوان خروجی پیش‌فرض انتخاب می‌کنند؛ بنابراین رفع مشکل باید هم در سطح تلویزیون و گاهی در تنظیمات تک‌تک اپ‌ها انجام شود.

پنج دقیقه‌ای که ارزشش را دارد

این یکی از آن تنظیماتی است که احتمالاً باید به‌صورت پیش‌فرض بهترین فرمت پشتیبانی‌شدهٔ سخت‌افزار شما را به‌طور خودکار تشخیص دهد، اما چنین نمی‌کند و بی‌صدا هدف خرید سخت‌افزار صوتی اختصاصی را خنثی می‌سازد. اگر ساندبار یا AVR دارید که Dolby Atmos را پشتیبانی می‌کند و صدایش هرگز آن‌گونه که تبلیغات وعده می‌داد نبوده است، پیش از سرزنش اتاق، محتوا یا خود بلندگوها، این تنظیم را بررسی کنید. احتمال زیادی دارد که تلویزیون شما تمام این مدت صدای استریو تحویل می‌داده است.

همچنین ممکن است بخواهید بررسی کنید که آیا کابل HDMI شما مانع استفاده از Dolby Atmos در خانه‌تان شده است یا نه.

منبع: این مطلب ترجمه و بومی‌سازی مقاله‌ای از MakeUseOf به قلم Bryan M. Wolfe است. مشاهده مقاله اصلی